عزيز الله بيات

45

تاريخ تطبيقى ايران با كشورهاى جهان ( فارسى )

و توسعه يافت . او در بريتانيا پياده شد و آنجا را جزو متصرفات روم ساخت . بعد از درگذشت كلاوديوس ، نرون امپراتور شد ( 54 - 68 م . ) وى امپراتورى جابر بود كه مادر و خواهر خود را كشت و سنكا فيلسوف معروف را نيز به قتل رسانيد . در سال 69 ميلادى كه توطئه‌اى عليه نرون طرح‌ريزى شده بود ، گالبا از طرف سربازانش به مقام امپراتورى انتخاب شد و هنگامى كه نرون در سال 68 ميلادى خودكشى كرد ، جانشين او شد . ليكن طولى نكشيد كه شورشى به رهبرى اوتو به وقوع پيوست و گالبا كشته شد و اوتو قدرت را در دست گرفت سپس ويتليوس اوتو را مغلوب كرد و اوتو خود را كشت ديرى نگذشت كه لشكريان ، و سپاسيانوس « 1 » مؤسس سلسلهء فلاوين‌ها را كه به فرمان نرون مأمور جنگ عليه يهوديان شده بود ، به امپراتورى برگزيدند . ( 69 - 79 م . ) وى در دوران زمامدارى خود ، آمفىتئاتر بزرگ لويزه را در شهر روم بنا نهاد . اشك بيست و سوم ، خسرو ( 107 - 133 م . ) بعد از درگذشت بلاش ، سلطنت به خسرو پسر پاكر رسيد . در اين‌زمان جنگ جديدى بين خسرو و تراژان امپراتور روم درگرفت . بعد از درگذشت تراژان در سال 117 ميلادى هاردين « 2 » امپراتور روم شد . در سال 122 ميلادى خسرو با امپراتور روم در سرحد بين دولتهاى ايران و روم ملاقات كرد و بعد از مذاكرات زياد مقرر شد كه رودخانهء فرات سرحد بين دولتهاى ايران و روم باشد . در سال 133 ميلادى تاخت‌وتاز آلانها شروع شد . خسرو از عهدهء مقابله با تاخت‌وتاز آنها برنيامد و با دادن وجهى شر آنها را كم كرد . اين اقدام دلالت بر ضعف دولت اشكانى در آن‌زمان داشت . آسياى مركزى : در آسياى مركزى قبيلهء يوئه - چى سكونت داشت . اين قبيله در بلخ و هندوستان سلطنت مىكرد و به نامهاى كوشان ( يكى از شعبه‌هاى آن ) و هندوسكايى نيز شهرت داشت . از فرمانروايان معروف آن كانيشكا « 3 » است كه گويا در 123 - 153 م . سلطنت مىكرده است و در آسياى شرقى به عنوان حامى آيين بودا شهرت دارد .

--> ( 1 ) . Vespasianus . ( 2 ) . Hardien . ( 3 ) . Kaniska .